Medal Wolności Słowa 2026

Medale Wolności Słowa rozdane. 28 sierpnia 2026 w Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku uhonorowano osoby zaangażowane w obronę wolności słowa i dialogu. W kategorii „Instytucja” medal otrzymała siostra Małgorzata Chmielewska, w kategorii Media - dziennikarz Leszek Jażdżewski, a w kategorii „Obywatel/Obywatelka” - polsko-ukraińska aktywistka Natalia Panczenko. Specjalny Medal Wolności Słowa trafił do Andrzeja Poczobuta - to jego drugie wyróżnienie od Fundacji Grand Press. Pierwszy medal otrzymał w 2021 roku, gdy przebywał już w białoruskim więzieniu. Tym razem odebrał wyróżnienie osobiście. 
Podczas dzisiejszej gali ogłoszono także laureatkę konkursu „Napisz piosenkę z Wisławą Szymborską” - została nią Monika Kowalczyk, która skomponowała muzykę do wiersza „Utopia”. 

Wydarzenie jest organizowane przez Fundację Grand Press w trosce o promowanie mądrych słów w przestrzeni społecznej i wybitnych osób je głoszących, dojrzałą debatę publiczną oraz utrzymanie wolności słowa w Polsce.

Zgodnie z regulaminem wyróżnienie Medalem Wolności Słowa mogą otrzymać osoby angażujące się w działalność na rzecz dobra wspólnego, w tym m.in. obywatelską, społeczną, kulturalną, artystyczną, naukową, dziennikarską i publicystyczną.

Medale zostały wręczone w trzech kategoriach: Media, Instytucja i Obywatel/ka.

W kategorii Instytucja wskazani zostali:
· Dominika Bychawska-Siniarska (Uniwersytet Gdański) – od lat broni wolności słowa i praw dziennikarzy, łącząc działalność prawniczą, ekspercką i naukową z realnym wpływem na zmiany systemowe. Dzięki jej zaangażowaniu walka z cenzurą, pozwami SLAPP i nielegalną inwigilacją przekłada się na ochronę wolności mediów i praw obywatelskich.
· siostra Małgorzata Chmielewska (Fundacja Domy Wspólnoty Chleb Życia) – niezmiennie staje po stronie osób wykluczonych i najsłabszych, z odwagą zabierając głos w sprawach, które dla wielu pozostają niewygodne. Swoją działalnością przypomina, że wolność słowa nabiera prawdziwego znaczenia wtedy, gdy służy obronie godności, praw człowieka i solidarności z drugim człowiekiem.
· Fundacja w Stronę Dialogu – buduje przestrzeń do rozmowy i wzajemnego zrozumienia, przełamując stereotypy oraz oddając głos społeczności romskiej. Przypomina o historii, która nie może zostać zapomniana, i pokazuje, że otwarty dialog jest fundamentem społeczeństwa opartego na szacunku i równości.

W kategorii Media wskazani zostali:
· Justyna Dobrosz-Oracz (TVP) – od ponad dwóch dekad zadaje politykom trudne pytania i konsekwentnie upomina się o prawo dziennikarzy do wykonywania swojej pracy bez nacisków, mimo że sama wielokrotnie stawała się celem agresji, hejtu i prób dyskredytacji. Swoją postawą pokazuje, że wolność słowa wymaga odwagi, niezależności i gotowości do ponoszenia osobistych kosztów w imię prawa obywateli do rzetelnej informacji.
· Agnieszka Gozdyra (Polsat) – tworzy przestrzeń, w której mogą wybrzmieć różne poglądy, a uczestnicy debaty są rozliczani z faktów i własnych słów, niezależnie od politycznych sympatii. Udowadnia, że wolność słowa nie polega na unikaniu trudnych pytań, lecz na prowadzeniu rzetelnej, otwartej i uczciwej debaty publicznej.
· Leszek Jażdżewski (Liberté!) – konsekwentnie przypomina, że demokracja nie może istnieć bez prawa do swobodnej wymiany poglądów i otwartego sporu. Poprzez działalność publicystyczną, organizację Igrzysk Wolności oraz gotowość do podejmowania tematów budzących kontrowersje broni pluralizmu i prawa do wyrażania, także niepopularnych, opinii.

W kategorii Obywatel/Obywatelka wskazani zostali:
· Bedoes 2115 (czyli Borys Piotr Przybylski) – w swojej twórczości pokazuje, że siła słowa może zmieniać nie tylko sposób myślenia, lecz także ludzkie życie. Nagrany z Mają Mecan utwór "Ciągle tutaj jestem (diss na raka)" stał się impulsem do bezprecedensowej akcji charytatywnej Łatwoganga na rzecz Fundacji Cancer Fighters, poruszył miliony ludzi i udowodnił, że słowo może jednoczyć, budzić empatię i przekładać się na realną pomoc.
· Natalia Panczenko (Fundacja Stand with Ukraine) – od początku swojej działalności publicznej buduje porozumienie między Polakami i Ukraińcami, pokazując, że dialog, wzajemne zrozumienie i solidarność są silniejsze niż uprzedzenia i podziały. Łączy ludzi nie tylko słowami, lecz także konkretnymi działaniami – od inicjatyw społecznych i edukacyjnych po akcję "Ciepło z Polski dla Kijowa", która poruszyła tysiące osób i stała się symbolem polsko-ukraińskiej solidarności.
· Joanna Szczepkowska – nie korzysta z okazji do siedzenia cicho. Zabiera głos w sprawach ważnych, nawet wtedy, gdy jej opinie wywołują silne emocje. Łącząc aktywność obywatelską z bezkompromisowym zabieraniem głosu w sprawach publicznych, przypomina, że winniśmy rozliczać polityków wszystkich opcji, niezależnie od własnych preferencji wyborczych.

Laureatów wybrała tegoroczna kapituła Medalu Wolności Słowa w składzie: Krzysztof Głuchowski (dyrektor Teatru im. J. Słowackiego w Krakowie), Dominik Kuc (aktywista, fundacja Półtorej Minuty), Weronika Mirowska (prezeska Fundacji Grand Press), Ewa Siedlecka (dziennikarka i publicystka tygodnika "Polityka") oraz Piotr Świerczek (dziennikarz TVN 24).

Uroczysta gala Medalu Wolności Słowa odbyła się w Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku. Wystąpili: Dorota Miśkiewicz, Asia Nawojska, Skubas, Alicja Szemplińska z towarzyszeniem Tarkowski Orkiestra. Artur Rojek wykonał prapremierę zwycięskiej piosenki powstałej do słów wiersza Wisławy Szymborskiej "Utopia" w ramach konkursu "Napisz piosenkę z Wisławą Szymborską".