Pora siesty 123

Moi drodzy,

O świcie zbudził mnie telefon. Tu Manfred Eicher – usłyszałem w słuchawce. Zaniemówiłem. Niewykluczone, że cisza sprawiła estetyczną przyjemność genialnemu producentowi, którego ideą jest wszak tworzenie the most beautiful sound next to silence – dźwięków brzmiących tak pięknie, jak cisza. 

Z Eicherem to dawna historia. Dzwonił prosząc o tekst na płytę Tomasza Stańko The Soul of Things. Rozmawiałem z nim wtedy po raz pierwszy. Był moim mistrzem, magiem, przewodnikiem po świecie muzyki odkąd skończyłem piętnaście lat i usłyszałem Koln Concert a potem Garbarka. Trwa listopad. Czy to nie idealny czas na dźwięki spod znaku trzech wielkich liter: ECM? Czas na muzykę ciszy?
    
W epoce legendarnego Kwintetu dwudziestoletni Herbie Hancock, skołowany odrobinę nadmiarem scenicznej wolności  zakwilił do Milesa: czasami nie wiem, co mam grać. Na co Miles: to nic nie graj. Zenon z Kition, patron powściągliwych, przypomina w takich sytuacjach: mamy dwoje uszu a jeden język, żebyśmy dwa razy więcej słuchali niż mówili. Ba. Wielka sztuka.

Pamiętam nagranie jednego z utworów na płytę Bosa. W pewnym momencie miał włączyć się Czarek Konrad. Nadchodzi ta chwila – nic. Pustka, milczenie. Pozostali muzycy zagrali z Anią do końca. Pytamy Cezarego: co się stało? – Słuchałem. Tak pieknie graliście, że nie chciałem przeszkodzić – odpowiedział. Czy nie mistrz prawdziwy? Z nas, rozgadanych,  najlepszy?
    
Japończycy w swoich kategoriach estetyki znają mushin – piękno nicości, braku. I yohaku – piękno pustej przestrzeni, która – jak cisza w muzyce właśnie – jest elementem kompozycji. Sugeruje, ale nie dopowiada. Zostawia pole wyobraźni. Skończona forma przestaje być zajmująca. Staje się banalna.
    
Emil Cioran ze swą skłonnością do aforyzmu tak ujął interesującą nas dziś kwestię: Sekret nudzenia tkwi w chęci powiedzenia wszystkiego. Przeto i ja zamilczę. Przemówi muzyka Eichera. Dawna miłość. Dawna miłość to rząd koszy plażowych w listopadzie – napisał Julian Barnes. Niebrzydko. 

Tymczasem. M

Playlista audycji:

Keith Jarrett - Río, Pt. IX
Bebel Gilberto & Lang Lang - Tico Tico
Eliane Elias - Só Tinha Que Ser Com Você (This Love That I've Found)
Bruno Berle - Até Meu Violão
Charlotte Dos Santos - Filha Do Sol
Sandra Bernardo - Ni Cumbia Ni Bossa
Vicente García - Camino Al Sol
Ricardo Arjona - Cisnes
Kurt - Esta Guerra Entre Tú Y Yo (En Vivo)
Sting & Kurt - Por Su Amor
Keith Jarrett - Never Let Me Go