wróć

Pod czeskim dachem 83

7 sierpnia 2026

01:04:40

O odcinku

Codex gigas (Ďáblova bible) / Codex minor

W najnowszym odcinku podcastu "Pod czeskim dachem" gości Karo M. Nowak, autorka książek "I odpuść nam nasze korpo", "Na wieki wieków korpo", a ostatnio "Codex minor".

"Codex minor" to odpowiedź na "Codex gigas", czyli wielkie dzieło, które powstało na początku XIII wieku w Czechach, znane także jako Ďáblova bible. Jest to największy zachowany manuskrypt z czasów średniowiecza. Księga oprawiona jest w drewniane deski pokryte jasną skórą, z metalowymi zdobieniami. Wymiary desek to 920×505×220 mm. Pierwotnie zawierał 320 kart pergaminowych, czyli 640 stron, ale osiem kart usunięto - nie wiadomo, kiedy, przez kogo i dlaczego.

Tak jak nie do końca wiadomo, kto tę księgę spisał. Według legendy w klasztorze w
Podlažicach żył mnich, który zdradził swoje śluby zakonne i za karę miał zostać zamurowany żywcem. Ubłagał jednak uwolnienie w zamian za napisanie "księgi ksiąg" w ciągu jednej nocy. Oczywiście, że było to nierealne. Ale zakonnik to zrobił... z pomocą diabła. Stąd jego wizerunek na stronie nr 290. I stąd też miano diabelskiej biblii.

Bardziej prawdopodobna wersja zakłada, że księgę spisał mnich i imieniu Heřman. I to nie w jedną noc, a przez długie lata, pomiędzy rokiem 1204 a 1230. Karo M. Nowak napisała "Codex minor" właśnie po to, by oddać hołd prawdziwemu autorowi jego dzieła, a nie legendzie o diable. A opowieści o tej książce i księdze towarzyszy muzyka w wykonaniu niezwykle oryginalnej czeskiej artystki, grającej m.in. na harfie, Petry Hermanovej.

Playlista audycji:
Petra Hermanová - Prayer
Petra Hermanová - I Am the Lung
Petra Hermanová - The Cave
Petra Hermanová - Black Glass

Opis podcastu

Czeski kącik na antenie Radia Nowy Świat bardzo szybko zdobył spore grono fanów. Wielu słuchaczy prosiło, by mały "kącik" przerodził się w coś większego. Proszę bardzo! W tym cyklu podcastów extra plus będziemy opowiadać o Czechach, ich historii, kulturze, atrakcjach. W każdym z odcinków można będzie usłyszeć materiały dźwiękowe, także archiwalne i oczywiście sporo czeskiej muzyki.

Zapraszam,
Tomasz Ławnicki

Kontakt z autorem: [email protected]

Pod czeskim dachem 82

24 lipca 2026

56:32

Tomasz Ławnicki

Pod czeskim dachem 81

10 lipca 2026